4 khó khăn thường gặp khi học môn Science Cambridge Secondary

Khi bước sang Cambridge Secondary, học sinh không chỉ học thêm những kiến thức khoa học mới mà còn phải đối mặt với những yêu cầu học tập phức tạp hơn. Các em cần:

• Giải thích hiện tượng bằng lập luận khoa học
• Xây dựng thí nghiệm
• Phân tích dữ liệu từ thí nghiệm,
• Đánh giá thông tin
• Đưa ra kết luận dựa trên bằng chứng có được

Chính sự thay đổi này khiến nhiều học sinh gặp khó khăn trong giai đoạn đầu, ngay cả khi các em vẫn duy trì thói quen học tập nghiêm túc và nắm khá chắc kiến thức trên lớp.

Trong nhiều trường hợp, nguyên nhân không nằm ở việc học sinh chưa học đủ kiến thức mà đến từ những kỹ năng khoa học chưa được phát triển đầy đủ. Đây cũng là lý do hai học sinh có cùng thời lượng học tập nhưng lại đạt kết quả rất khác nhau.

Dưới đây là bốn khó khăn phổ biến mà học sinh thường gặp khi học Science trong chương trình Cambridge Secondary.

Chưa liên hệ được mô hình và sơ đồ với các hiện tượng khoa học thực tiễn

Trong chương trình Cambridge Secondary, học sinh thường sử dụng các mô hình, sơ đồ và hình ảnh trực quan để tìm hiểu những đối tượng hoặc quá trình không thể quan sát trực tiếp bằng mắt thường. Đây là công cụ quan trọng giúp học sinh tiếp cận các khái niệm khoa học phức tạp.


Đây mô hình được đưa ra trong chương trình Cambridge Secondary Science lớp 8 (Stage 9) để mô phỏng cho quá trình bay hơi. Học sinh cần thông quan mô hình để hiểu được bản chất của quá trình bay hơi là gì, điều gì mất đi khi các hạt vật chất bay hơi.
Tuy nhiên, nhiều học sinh gặp khó khăn trong việc liên hệ những gì xuất hiện trên mô hình với hiện tượng thực tế. Các em có thể:


Khi gặp một sơ đồ mới hoặc một câu hỏi yêu cầu giải thích hiện tượng dựa trên mô hình, các em dễ lúng túng dù vẫn nhớ được kiến thức đã học.


Trong nhiều trường hợp, khó khăn này xuất phát từ việc học sinh chưa phát triển tốt kỹ năng Hiểu và sử dụng mô hình khoa học (Models and Representations).

Biểu hiện của học sinh

• Hiểu kiến thức nhưng khó liên hệ với các hiện tượng thực tế
• Gặp khó khăn khi giải thích một hiện tượng khoa học
• Lúng túng khi vận dụng kiến thức vào tình huống mới

Làm thí nghiệm nhưng chưa hiểu cách thí nghiệm khoa học vận hành

Thực hành thí nghiệm là một phần quan trọng trong chương trình Cambridge Secondary. Tuy nhiên, mục tiêu của thí nghiệm không chỉ là làm đúng các bước hướng dẫn mà còn giúp học sinh hiểu:

• Cách các nhà khoa học đặt câu hỏi
• Xây dựng giả thuyết
• Tìm kiếm bằng chứng để kiểm tra giả thuyết đó.

Nhiều học sinh có thể thực hiện thí nghiệm theo hướng dẫn có sẵn nhưng gặp khó khăn khi phải tự đề xuất một giả thuyết hoặc xác định cách kiểm tra một ý tưởng khoa học. Khi không hiểu rõ mình đang tìm câu trả lời cho câu hỏi nào, các em cũng dễ lúng túng trong việc lựa chọn biến số cần thay đổi hoặc kiểm soát trong thí nghiệm.


Học sinh gặp khó khăn này không phải vì thiếu kiến thức mà vì chưa phát triển đầy đủ hai kỹ năng quan trọng trong Cambridge Secondary: Xây dựng giả thuyết khả phủ (Testable Hypothesis) và Thiết kế và kiểm soát thí nghiệm (Scientific Enquiry: Purpose and Planning).

Biểu hiện của học sinh

• Khó đặt ra câu hỏi hoặc giả thuyết cho một thí nghiệm
• Lúng túng khi xác định biến số trong thí nghiệm
• Thực hiện đúng quy trình nhưng không hiểu mục đích của thí nghiệm

2 kỹ năng này giúp học sinh:

• Xác định điều cần kiểm tra
• Lựa chọn cách tiến hành thí nghiệm phù hợp
• Hiểu rõ mục đích của một thí nghiệm khoa học

Đọc được dữ liệu nhưng chưa biết sử dụng dữ liệu để lập luận

Khi học Science ở Cambridge Secondary, học sinh thường xuyên phải làm việc với

• bảng số liệu,
• biểu đồ,
• kết quả thí nghiệm
• các bằng chứng khoa học.

Đây là nền tảng để các em đưa ra kết luận và giải thích các hiện tượng khoa học một cách khách quan.

Tuy nhiên, nhiều học sinh chỉ dừng lại ở việc đọc hoặc mô tả dữ liệu mà chưa biết cách phân tích ý nghĩa của những thông tin đó. Các em có thể nhận ra một con số hoặc một xu hướng đơn giản nhưng gặp khó khăn khi phải giải thích dữ liệu đang cho thấy điều gì hoặc dữ liệu đó hỗ trợ cho kết luận nào.


Nhiều học sinh gặp khó khăn này không phải vì thiếu kiến thức mà vì chưa phát triển đầy đủ kỹ năng Phân tích dữ liệu và đưa ra kết luận khoa học (Analysis, Evaluation and Conclusions). Đây là kỹ năng giúp học sinh sử dụng bằng chứng để nhận diện quy luật, đánh giá kết quả và đưa ra kết luận có cơ sở khoa học.

Biểu hiện của học sinh

• Đọc được dữ liệu nhưng khó rút ra kết luận
• Mô tả được số liệu nhưng chưa giải thích được ý nghĩa
• Đưa ra kết luận thiếu căn cứ hoặc mang tính cảm tính

Tiếp nhận nhiều thông tin nhưng chưa biết đánh giá độ tin cậy

Ngày nay, học sinh có thể dễ dàng tìm thấy câu trả lời cho hầu hết các câu hỏi khoa học chỉ sau vài phút tìm kiếm trên Internet. Tuy nhiên, việc tìm được thông tin không đồng nghĩa với việc thông tin đó chính xác hoặc phù hợp với mục đích học tập.

Một số học sinh có xu hướng sử dụng ngay nguồn thông tin đầu tiên tìm được mà chưa xem xét nguồn gốc, mức độ liên quan hoặc mục đích của người viết. Điều này có thể khiến các em gặp khó khăn khi cần tìm kiếm bằng chứng khoa học hoặc thực hiện các hoạt động nghiên cứu.


Hoạt động này yêu cầu học sinh cần phải tìm thông tin về các nebula. Khi tìm hiểu thông tin về nebula trên internet các bạn sẽ gặp được nhiều nguồn thông tin khác nhau, điều quan trọng là các bạn cần phải biết cách xác định nguồn thông tin nào là phù hợp nhất và đáng tin cậy nhất để sử dụng.
Khó khăn này thường liên quan đến kỹ năng Đánh giá tài liệu thứ cấp và thiên kiến (Secondary Sources and Bias). Đây là kỹ năng giúp học sinh lựa chọn nguồn thông tin phù hợp, đánh giá độ tin cậy của thông tin và hình thành tư duy phản biện trong học tập.

Biểu hiện của học sinh

• Tin ngay nguồn thông tin đầu tiên tìm được
• Khó giải thích vì sao lựa chọn một nguồn thông tin
• Dễ tiếp nhận thông tin theo một chiều

Đằng sau mỗi khó khăn là một kỹ năng cần được phát triển

Những khó khăn khi học Science trong chương trình Cambridge Secondary không phải lúc nào cũng xuất phát từ việc học sinh chưa nắm vững kiến thức. Trong nhiều trường hợp, nguyên nhân nằm ở những kỹ năng khoa học chưa được phát triển đầy đủ.

Đây cũng là lý do hai học sinh có thể học cùng một nội dung nhưng lại có kết quả và mức độ tự tin rất khác nhau.

Khi hiểu được kỹ năng nào đang là rào cản, phụ huynh sẽ dễ dàng xác định cách hỗ trợ phù hợp hơn thay vì chỉ tập trung vào việc học thêm kiến thức hoặc làm nhiều bài tập hơn.

Nếu phụ huynh muốn tìm hiểu sâu hơn về những kỹ năng này, có thể tham khảo bài viết 5 bí kíp học tốt Science Cambridge Secondary

Đội ngũ SuperTutor cũng có thể hỗ trợ


Trao đổi cùng SuperTutor để hiểu rõ hơn về điểm mạnh, điểm cần cải thiện và lộ trình học tập phù hợp với giai đoạn Cambridge Secondary của con.

Trao đổi cùng SuperTutor


👉 Tìm hiểu thêm về dịch vụ Gia sư Cambridge Secondary của SuperTutor.